الملا فتح الله الكاشاني

205

تفسير خلاصه منهج الصادقين ( خلاصة المنهج ) ( فارسى )

خود مراد قرب رتبه است نه قرب مسافة ذلِكَ آنچه مذكور شد از اصناف كرامت اهل بهشت هُوَ الْفَضْلُ الْكَبِيرُ آنست فضل بزرگ و نعمت بىشمار كه در جنب آن نعيم فانى دنيا بغاية حقير است و بىاعتبار . ذلِكَ آن ثواب عظيم الَّذِي يُبَشِّرُ اللَّهُ آنست كه مژده ميدهد خداى به آن عِبادَهُ الَّذِينَ آمَنُوا بندگان خود را كه ايمان آورده‌اند وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ و كردند كارهاى شايسته تا بسبب اين سرور و به جهت در مراسم عبادة افزايند و در وظايف طاعة جد و جهد بتقديم رسانند و در كشاف و غيره مذكور است كه روزى انصار اظهار افتخار ميكردند بر قريش ابن عباس و بروايتى عباس مر ايشانرا گفت كه ما را فضل و مزية ثابتست بر شما رسول صلّى اللّه عليه و آله و سلّم چون اين بشنيد بمجلس ايشان درآمد فرمود ايمعشر انصار نه شما ذليل بوديد خداى تعالى بواسطهء من شما را عزيز و ارجمند گردانيد گفتند بلى يا رسول اللّه فرمود نه شما گمراه بوديد حق تعالى بسبب من شما را هداية داد گفتند بلى يا رسول اللّه فرمود چرا جواب من نميدهيد گفتند چه گوئيم يا رسول اللّه فرمود در جواب من بگوئيد كه قوم تو اخراج كردند ترا و براندند از نزد خود و ما ترا جاى داديم و در پناه خود درآورديم نه قوم تكذيب تو كردند و ما تصديق تو نموديم و نه ترا مخذول ساختند و ما ترا نصرت داديم و بر همين طريق حضرت تعداد صفات جميلهء ايشان مينمود تا كه همه به زانو درآمده گفتند يا رسول اللّه تن و جان و مال ما فداى تو باد همه مالها كه داريم از آن خدا و رسولست اگر اجازه فرمائى اموال خود را بطيب نفس بخادمان عتبهء عاليه تسليم كنيم تا در حوايج خود صرف نمائى و خاطر عاطر را از ممر اخراجات فراغتى حاصل شود اين آيه آمد كه قُلْ بگو ايمحمد مر اهل ايمانرا كه لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً نميخواهيم از شما بر تبليغ احكام الهى مزدى و از براى امر بمعروف و نهى از منكر توقع اجرى از شما ندارم و هيچ پيغمبرى نيز از براى دعوت از امة خود طلب مزدى نكرده ثعلبى از قتاده نقل كرده كه جمعى از مشركان در مجمعى نشسته با يكدگر ميگفتند كه هيچ مى دانى كه محمد بدين دعوة طمع مزدى دارد يا نه اين آيه نازلشد كه بگو من بر دعوة اسلام از شما هيچ مزدى نميطلبم إِلَّا الْمَوَدَّةَ مگر طلب ميكنم از شما دوستى ثابت و متمكن فِي الْقُرْبى در اهل قرابه يعنى همين توقع دارم كه خويشان نزديك مرا دوست داريد و تعظيم ايشان را از جملهء واجبات شمريد و مراعات ايشانرا از لوازم دانيد و ايشانرا بدست و زبان مرنجانيد فى الحقيقه اين مودت نه اجر تبليغ است زيرا كه چون بطنى از قريش نيست مگر سر رشته قرابة ايشان به آن